Trà túi lọc Earl Grey là trà đen đã cho vào túi giấy hoặc túi lưới, thêm hương bergamot. Bergamot là quả cam đắng, tên khoa học Citrus bergamia, trồng nhiều ở Calabria, miền nam Ý. Vỏ quả cho mùi vừa chanh vừa hoa cam. Người bán ở Việt Nam gọi là trà bá tước hoặc hồng trà bá tước. Nước pha nâu hổ phách hoặc nâu đỏ, thơm dầu vỏ, vị trà đen còn rõ.
Túi lọc khác lá rời ở chỗ lá đã bẻ nhỏ hoặc để vụn, gói sẵn một lần uống. Bạn không cần thìa, không cần cân. Nhúng một túi, đợi, vớt ra. Vì lá vụn, vị ra nhanh hơn lá nguyên. Để túi nằm trong tách cả buổi sáng thì tách đắng, mùi dầu có thể nặng như xà phòng.

1. Trong một túi có gì
Một túi Earl Grey đúng nghĩa có hai phần. Phần nền là trà của cây Camellia sinensis đã oxy hóa, lá khô nâu đen, không phải chè xanh. Phần thơm là tinh dầu hoặc hương bergamot. Túi ghi tinh dầu bergamot thường thanh hơn. Túi chỉ ghi hương bergamot hoặc hương liệu có thể thơm mạnh lúc mở nắp rồi phai nhanh trong nước.
Túi dẹt bằng giấy thường đựng vụn nhỏ, gọi là fannings hoặc dust trong ngành trà. Vụn này chiết xuất rất nhanh, hợp một tách, khó pha nước hai. Túi hình tháp, bằng lưới, đôi khi đựng lá to hơn, có chỗ cho lá nở. Nhìn hình túi không đủ để kết luận. Phải đọc khối lượng từng túi. Túi 2g đậm hơn túi 1,5g nếu cùng lượng nước và cùng số phút.
Bóp túi là thói quen hay gặp. Bóp cho ra thêm nước, nhưng nước đó đắng, nhiều chất chát, hương dầu không đẹp hơn. Nhấc túi, để ráo vài giây, bỏ đi.
2. Không phải mọi chữ Earl Grey trên kệ đều là túi lọc
Trang trà bá tước gom rất nhiều món. Có hộp túi lọc vài chục gram. Có gói 100g, 500g, 1kg. Có dòng ghi barista, pha chế, trà sữa, trà chanh, trà tắc. Những gói lớn thường là lá hoặc vụn đổ ra cân, không phải từng túi nhúng.
Cozy Barista 500g, Vinsaf 500g, Mộc Sơn các cỡ 100g đến 400g, Dotea, Novia lá, Binbaoli 500g nằm trong danh mục bá tước. Tên có bergamot hoặc bá tước, nhưng cách dùng là pha ấm lớn hoặc pha đồ uống có sữa và đá. Uống trần một tách từ gói quán dễ bị gắt, vì gói đó được cân để còn mùi sau khi thêm sữa.
Túi lọc nhận ra bằng câu trên nhãn: số túi nhân số gram. Ví dụ hộp 20 túi, mỗi túi 1,5g, hoặc 25 túi, mỗi túi 2g. Không thấy số túi thì đừng gọi là trà túi lọc, dù mặt trước có chữ Earl Grey.
Ahmad có dòng ghi hộp 50g, 25 túi lọc. Một tin đăng khác ghi túi lọc không có bao thiếc. Không bao thiếc nghĩa là từng túi không được bọc kín riêng. Hộp phải đậy ngay. Để hở, dầu bay, các túi còn lại mất mùi bá tước trước khi hết hạn.
Dilmah trên cùng trang có hộp 30g, 20 túi, mỗi túi 1,5g, và hộp 50g, 25 túi, mỗi túi 2g. Cùng chữ Earl Grey, hai cỡ túi. Pha cùng một tách 200 ml thì túi 2g đậm hơn. Không lấy thời gian của hộp này đè lên hộp kia.
Vinatea cũng có hộp 50g, 25 túi, ghi là túi lọc. Đó là hàng túi. Gói Vinatea 500g trên cùng trang là cỡ pha chế, không phải 25 túi đó.
3. Hương vị túi lọc khác lá rời chỗ nào
Lá rời để bạn tự chỉnh: nhiều lá thì đậm, ít lá thì nhạt, nước hai còn uống được. Túi lọc khóa sẵn lượng trà. Muốn nhạt thì rót sớm hoặc thêm nước sau khi vớt túi, không xé túi để bớt lá, vì vụn sẽ ra hết vào tách.
Mùi bergamot của túi thường bật ngay trong phút đầu, rồi vị trà đen theo sau. Hãm đúng thì tách thơm dầu vỏ và còn chất trà. Hãm quên thì dầu nặng, vị chát khô. Đó không phải dấu hộp giả nếu hạn còn dài và trà vẫn khô. Đó là thời gian.
Lady Grey không phải túi Earl Grey dịu một chút do pha loãng. Twinings mô tả Lady Grey ít bergamot hơn và thêm vỏ chanh, vỏ cam. Uống Lady Grey rồi bắt túi Earl Grey phải ngọt cam là nhớ nhầm loại.
Một số hãng làm túi bergamot từ trà xanh hoặc ô long, hoặc túi đã khử caffeine. Trà xanh cộng bergamot cho nước xanh hơn. Không suy xanh là hết chất kích thích. Chỉ túi có chữ decaf hoặc đã khử cafein mới là bản giảm caffeine. Không thấy dòng đó thì coi là trà còn chất kích thích.
Hoa quả, đào, tắc, đường, bột sữa trên thành phần là trà khác. Chữ Earl Grey nằm ở góc không cứu được thành phần dài. Trang giới thiệu có câu chọn bản trà xanh để giảm caffeine. Trà xanh vẫn có caffeine. Muốn ít thì tìm chữ đã khử, không tìm chữ xanh.
4. Nhiệt độ và số phút không một số cho mọi hộp
Trà đen chịu nước nóng hơn chè xanh non. Túi lọc lại ra vị nhanh nên không cần ngâm lâu để “lấy hết”. Cách làm an toàn ở nhà: đun sôi, rót khi vừa hết sục mạnh, thả một túi, đậy hoặc gác nhãn ra ngoài, nếm lúc khoảng 3 phút. Vừa miệng thì vớt. Muốn đậm thì thêm, và nên dừng trước 5 phút nếu mùi dầu đã nặng.
Các nguồn không ghi cùng một nhiệt độ. Đoạn trên trang trà bá tước nói nước khoảng 90 đến 95°C, sợ nước sôi già làm mất hương và tăng đắng. Trang túi lọc Dilmah 50 túi lại ghi 95 đến 100°C, một túi, khoảng 220 ml, hãm 3 đến 5 phút, 5 phút nếu muốn mạnh. Bài trà Earl Grey trên blog nghiêng về nước vừa sôi, và nhắc túi lọc rót sớm hơn lá nguyên. Ba câu này không đánh một hộp. Hộp trong tay có số thì theo hộp. Hộp không có số thì nếm ở phút thứ 3, đừng theo một đoạn giới thiệu chung.
Một túi cho một tách. Ấm 500 ml mà chỉ thả một túi 1,5g thì nhạt, không phải trà hỏng. Muốn ấm lớn thì đọc hộp xem một túi chịu bao nhiêu ml. Không thấy thì dùng nhiều túi, mỗi túi ứng với khoảng 200 ml, rồi nếm.

5. Pha một tách cho khỏi đắng khô
Cho nước vào tách trước hoặc thả túi trước đều được, miễn là túi ngập và có chỗ nở. Túi dẹt bị kẹt sát thành tách thì một mặt không gặp nước, tách nhạt một nửa. Kéo dây nhẹ một lần cho túi mở, đừng quậy liên tục.
Rót xong thì vớt túi ngay. Để túi trong tách “cho đỡ phí” là cách làm tách thứ hai đắng hơn tách thứ nhất. Không pha nước hai với túi vụn. Chất thơm đã ra gần hết ở lần đầu. Ngâm thêm chỉ lấy đắng.
Sữa cho vào tách sau khi vớt túi, từng chút. Sữa làm dịu và làm mờ bergamot. Đổ sữa vào tách khi túi còn nằm trong đó thì vừa loãng vừa khó biết trà đã đủ chưa. Đường cũng cho vào tách, không cho vào chỗ túi đang ngâm. Lát chanh thêm chua, dễ lấn dầu. Uống đá thì pha đặc, vớt túi, để nguội, rồi mới cho đá. Đá vào tách đang loãng thành nước thơm thoáng qua.
Trà đen làm khó ngủ nếu uống tối. Túi lọc không “nhẹ” hơn lá chỉ vì tiện. Người mang thai hoặc đang được dặn hạn chế caffeine nên hỏi người khám, không lấy số túi mỗi ngày trong bài này làm liều. Tinh dầu bergamot bôi da là chuyện khác. Uống trà không phải dùng dầu nguyên chất, cũng không phải thuốc.
6. Chọn hộp trên trang trà bá tước
Khi mở trang trà bá tước, lọc bằng chữ túi lọc hoặc bằng công thức số túi nhân số gram. Dilmah 20 túi x 1,5g và 25 túi x 2g là túi lọc. Ahmad hộp 25 túi là túi lọc. Vinatea hộp 25 túi, 50g, là túi lọc. Những dòng còn lại, nếu chỉ ghi 500g hoặc 1kg và chữ pha chế, để sang mục trà pha đồ uống.
Mở hộp phải thơm bergamot ngay, thơm dầu vỏ, không mùi ẩm, không mùi kẹo gắt đến mức không còn trà. Túi giấy khô, không vón, không rách sẵn. Hạn còn dài. Tinh dầu bay trước vị trà. Hộp sát hạn thường còn đắng mà hết mùi bá tước.
Trang này là bảng so sánh, không phải cửa hàng tự gói trà. Bấm sang nơi bán rồi đọc đúng ảnh hộp. Ảnh hộp 500g kèm chữ Earl Grey không thay cho ảnh hộp 25 túi.
7. Giữ hộp túi lọc
Hộp thiếc hoặc hộp nắp khít thì đậy ngay. Túi không bọc riêng càng cần đậy. Không đổ cả hộp ra lọ miệng rộng không nắp. Không để cạnh cà phê, mắm, bột ngọt. Trà hút mùi, dầu lại dễ bị mùi khác át.
Không cất tủ lạnh. Hơi lạnh gặp không khí ẩm thành nước trên túi giấy. Giấy ẩm thì trà mốc, dầu cũng hỏng. Để nơi khô, mát, tránh nắng cửa sổ.
Dùng trong vài tháng sau khi mở thì mùi còn rõ. Hết thơm, túi mềm, hoặc có mùi lạ thì bỏ cả hộp, đừng hãm lâu hơn để “kéo mùi”.

Tổng kết
Trà túi lọc Earl Grey là trà đen vụn trong túi, thêm bergamot, dùng một túi cho một tách. Nó khác lá rời vì bạn không tự chỉnh lượng lá, và khác gói 500g pha chế vì gói đó không phải từng túi nhúng. Dilmah trên trang trà bá tước có túi 1,5g và túi 2g. Ahmad và Vinatea có hộp 25 túi. Nhiệt độ thì hộp Dilmah ghi gần sôi, đoạn giới thiệu chung lại ghi 90 đến 95°C. Nếm ở phút thứ 3, vớt túi, đừng bóp, đừng để túi qua cả buổi, và đậy hộp cho dầu khỏi bay.
Câu hỏi thường gặp
Trà túi lọc Earl Grey là gì?
Trà đen đã cho vào túi lọc
Hãm túi lọc bao lâu?
Nếm lúc khoảng 3 phút
5g và hộp 2g có giống nhau không?
Không. Trên trang trà bá tước
Gói 500g ghi bá tước có phải trà túi lọc không?
Thường không. Nhiều gói 500g và 1kg trên trang đó là trà pha chế
🛒 Xem hàng tại Go5